کتاب شناخت اساطیر ایران نوشتهٔ جان هینلز و ترجمهٔ ژاله آموزگار و احمد تفصلی است. اکرم پریمون گویندگی کتاب صوتی آن را در اپلیکیشن طاقچه انجام داده و انتشارات آوانامه آن را منتشر کرده است. این اثر دربارۀ اساطیر نخستین اقوام نشیمنگزیده در ایران و اجتماعات انسانی پیش از دورۀ تکوین دینهای بزرگ رسمی در ایران باستان و طی این دوره است.
درباره کتاب شناخت اساطیر ایران
نویسندهٔ کتاب شناخت اساطیر ایران پروفسور انگلیسی، استاد متخصص در مطالعات عهد جدید و مطالعۀ تطبیقی دین و ادیان ایرانی است. اساطیر ایران باستان در این دنیای پر رمزوراز جایی والا دارد و شناخت آن راهنمای ما در شناخت فرهنگ غنی و پرارزش این سرزمین است. این کتاب مجموعهٔ جامع و سادهای از این اسطورهها را در در خود گرد آورده است. جان هینلز (John Russell Hinnells) با استفاده از منابع هند باستان و استناد به منابع مستقیم و غیرمستقیم ایرانی همچون اوستا، متنهای پهلوی، شاهنامهٔ فردوسی، متون تاریخی دوران اسلامی و… نخست طرحی تاریخی عرضه کرده و سپس مطالب مربوط به آغاز آفرینش، پیشنمونهٔ آفریدگان، نمونههای پیشین خدایان باستانی و خدایان تحولیافته ادوار بعدی و قهرمانان تاریخیِ رنگ اسطوره گرفته را پیش میکشد.
این کتاب به موضوعات زیر پرداخته است:
اسطورهشناسی پارس قدیم، اسطورهشناسی زرتشتی، زروانیسم، اسطورهشناسی در میتراییسم، اسطوره و پیامبر، اسطوره و پادشاه، اسطوره و تاریخ، اسطوره، مناسک مذهبی و نمادگرایی، اسطوره و ایمان، اساطیر ایران باستان، خدایان آئینها، قهرمانان ایزدی، نیروهای شر، اسطورهٔ آفرینش، نخستین پدر و مادر بشر، خدا و انسان، اسطورههای پایان عالم، داوری جهانی، شناخت اساطیر آیین مهر، اسطوره، آیین و نمادپردازی، اسطوره و باور.
درباره جان هینلز
جان راسل هینلز پروفسور انگلیسی است و بهعنوان یکی از اساتید متخصص در مطالعات عهد جدید و مطالعهٔ تطبیقی دین و ادیان ایرانی شناخته میشود. این نویسنده در کالج کینگز لندن و دانشکدهٔ مطالعات شرقی و آفریقایی تحصیل کرده است. از نظر جان هینلز اسطورهها فقط متعلق به داستانها و صرفاً برای روایت نمادین نیستند؛ بلکه بهعنوان توجیهی منطقی برای جهانیان بهشمار میروند.
از جمله کتابهای این نویسنده میتوان به «آیین زرتشت و پارسیان»، «فرهنگ ادیان جهان»، «راهنمای ادیان زنده»، «ادیان زندهٔ شرق» و «اسطورههای ایرانی» و «شناخت اساطیر ایران» اشاره کرد. این پژوهشگر در طول دورهٔ نویسندگی خود در نوشتن مقالههای گوناگونی در زمینههای نظری و عمومی فعالیت مستمری داشته است.
بخشهایی از کتاب شناخت اساطیر ایران
ایران سرزمین تضادهای بزرگ است، سرزمین بیابانها و جنگلها، سرزمین کوههای پربرف و درههای سرسبز؛ جایی است که درختان سیب و خرما به فاصله چند مایل از یکدیگر میروند؛ سرزمین چاههای نفت و چادرنشینان سه رشتهکوه، مثلثی را به دور این سرزمین تشکیل میدهند. کوههایی که ارتفاع آنها به هجده هزارپا حدود ۵۵۰۰ متر میرسد. در قلب ایران دو کویر پهناور قرار دارد. در میان رشتهکوهها درههایی است که درازای بعضی از آنها به شصت مایل حدود ۹۶ کیلومتر و پهنایشان به دوازده مایل حدود ۱۹ کیلومتر میرسد، با آب و هوایی همچون کشورهای ساحل مدیترانه. در شمال، در کرانه دریای خزر، جنگل در همفشرده گرم و مرطوبی وجود دارد. بارندگی بین شصت اینچ تا یکمتر در نواحی مختلف در نوسان است. گرچه ایران از منابع طبیعی گستردهای برخوردار است، ولی تنها در روزگاران اخیر است که به استخراج آنها پرداختهاند و صرفنظر از بازار ایران، کشاورزی پیشه سنتی است؛ و جغرافیا به ناچار بر فرهنگ تاثیر میگذارد، و جای شگفتی نیست که در ایران شماری از فرهنگهای گوناگون وجود دارد که هرکدام به نوبه خود اسطورههای گوناگونی را آفریدهاند.
