05، دهه بیست-اشغال ایران شهریور 1320 و تبعات فرهنگی آن06، دهه بیست-فضای بعد از اشغال ایرانادبیاتتاریخ سینمای ایران یکداستاندینی و مذهبی

زیارت، جلال آل احمد

دغدغه اصلی جلال آل‌احمد در این مجموعه داستان “مذهب” است.

هدف این مجموعه داستان، گردآوری آن دسته از آثار جلال بوده که تم مذهبی دارند. مضمون تمام این داستان‌‌ها، به نوعی تحسین دین و سبک زندگی مثبت دینی است و نوینسنده نگاه مثبتی به مقولاتی مانند مسجد و نماز و روزه و افطار دارد. کتاب زیارت از نشر تیرگان کتابی است که طیف مذهبی جامعه را به جلال نزدیک می‌کند. زیرا در این کتاب، قلم خاص خود را به خدمت تبلیغ دین درمی‌آورد و به شکلی غیر مستقیم آیین شیعه و سبک زندگی وابسته به آن را تبلیغ می‌کند.

این مجموعه مشتمل بر یازده داستان کوتاه از “جلال آل احمد” است که به زعم نگارنده دارای بن مایه‌های مذهبی است در آغاز کتاب “سال شمار زندگی جلال” و در انتهای کتاب “نمایه‌ی آثار جلال آل احمد نوشته شده است. دیگر مجموعه‌های جلال آل احمد عبارت‌اند از: “سه تار”، “وسواس”، “آفتاب لب بوم”، “گناه”، “زیارت”، “اخطار بی موقع”، “تابوت”، “شمع قدی”، “ای لامس سبا”، “گلدسته و فلک”، “جشن فرخنده”.

یکی از داستان‌های مشهور آن “افطار بی‌موقع” است. در بخشی از این داستان آمده است:

فکر می‌کرد: چطور این ماه مبارک را خواهد توانست بی کم و کاست روزه بگیرد. الان شش روز از اول ماه می‌گذشت و او که یک روز هم احتیاطا پیشواز رفته بود، تنها هفت روز بود که روزه می‌گرفت و به همین زودی پاتیلش در رفته بود.

سال شمار زندگی جلال آل احمد

١٣٠٢ تولّد در محلّه سید نصرالدین از محلّه‌های قدیمی شهر تهران.

١٣٢٢ سفر به نجف برای گذراندن دوره طلبگی ؛ بازگشت بـه ایـران پـس از چند ماه ؛ انتشار کتاب عزاداری‌های نامشروع.

١٣٢٣ پیوستن به حزب توده ایران.

١٣٢۴ چاپ اولین قصّه کوتـاهش «زیـارت» در مجلّـه سـخن ؛ آشـنایی بـا صادق هدایت؛ انتشار کتاب دید و بازدید عید.

١٣٢۵ اتمام دوره دانشسـرای عـالی ( دانشـکده ادبیات ) ؛ آشـنایی بـا نیمـا یـوشیج ؛ انتشار کتـاب گـزارش‌هـایی از وضـع دبیرسـتان‌هـای تهران.

١٣٢۶ تدریس در مدارس تهران ؛ انتشار کتاب‌های از رنجی که می‌بـریم و حزب توده سر دو راه ؛ ترجمه و چاپ محمد و آخر الزّمان اثـر پل کازانو.

١٣٢٧ انتشار سه تار ؛ ترجمه و چاپ کتاب قمارباز ، اثر داستایوسکی.

١٣٢٨ تــرجمه و چـاپ کتـاب بیگانـه ، اثـر آلبر کـامو بـه همـراه علـی‌اصـغر خبره‌زاده.

١٣٢٩ ترجمه و چاپ کتاب سوء تفـاهم ، اثـر آلبرکـامو ؛ آشـنایی بـا سـیمین دانشور و آغاز زندگی مشترک.

١٣٣١ انـــتشار کـــتاب زن زیـادی ؛ ترجمـه و چـاپ کتـاب دسـت‌هـای آلوده اثر ژان پل سارتر.

١٣٣٢ همسایگی و مجالست با نیما یوشیج ؛ دستگیری و زندان ؛ تأسـیس بنگـاه مطبوعاتی رواق همراه باقر کمیلی.

١٣٣٣ انتشار کتاب اورازان ؛ ترجمه و چاپ کتاب بازگشت از شـوروی، اثر آندره ژید.

١٣٣۴ انتشار کتاب تات نشین‌های بلـوک زهـرا ؛ ترجمـه و چـاپ کتـاب مائده‌های زمینی، اثر آندره ژیـد بـه همـراه پرویـز داریـوش ؛ انتشـار هفت مقاله.

١٣٣۶ سفر به اروپا به همراه همسرش سیمین دانشور.

١٣٣٧ انتشار کتاب مدیر مدرسه و سرگذشت کندوها.

١٣۴٠ انتشار کتاب نون و القلم.

١٣۴١ انــتشار کتاب‌هـای سـه مقالـه دیگـر ، کارنامـه سـه سـاله و غربزدگی.

١٣۴٣ سفر حـج ؛ سـفر بـه شـوروی بـه دعـوت هفتمـین کنگـره ی بـین المللـی مردم‌شناسی.

١٣۴۴ ســفر بــه آمریکــا بــه دعــوت ســمینار بــین المللــی و ادبــی ، سیاسـی دانشگاه‌ هاروارد.

١٣۴۵ ترجمــه و چــاپ کتــاب کرگــدن اثــر اوژن یونســکو ؛ انتشــار کتــاب سفرنامه حج ( خسی در میقات ).

١٣۴۶ انتشار کتاب نفرین زمین ؛ ترجمه و چاپ کتاب عبور از خط ، اثـر ارنست یونگر ؛ سفر به تبریز و سخن‌رانی در دانشـگاه تبریـز و دیـدار بـا صمد بهرنگی و بهروز دهقانی.

١٣۴٧ تشکیل کانون نویسندگان در ایران ؛ سفر به مشهد و دیدار بـا دکتـر علـی شریعتی ؛ توقیف کتاب کارنامهی سه ساله.

 ۱۳۴۸ مـرگ نـا بـه هـنگام جـلال آل احـمد در سـاعت چـهار بعد از ظهر روز هفدهم شهریور در اسالم گیلان.

درباره نویسنده

جلال آل احمد (۱۹۲۳-۱۹۶۹) نویسنده، متفکر و منتقد اجتماعی برجسته ایرانی بود. او نقش بسزایی در شکل گیری ادبیات و گفتمان روشنفکری مدرن ایران داشت. آل احمد متولد تهران، ایران، ادبیات فارسی را در دانشگاه تهران خواند و بعد در فرانسه در رشته فلسفه و جامعه شناسی ادامه داد.

آل احمد تحت تأثیر طیف متنوعی از جنبش های فکری و ادبی بود. او از آثار متفکران غربی مانند ژان پل سارتر و آلبر کامو و همچنین مشاهیر ایرانی مانند محمدتقی بهار و علی شریعتی الهام گرفته است. این تأثیرات دیدگاه انتقادی او و آمیختن مضامین اگزیستانسیالیستی و اجتماعی سیاسی را در نوشته هایش شکل داد.

آل احمد در طول زندگی خود فعالانه در جنبش های سیاسی و اجتماعی شرکت داشت. او با جبهه ملی، یک گروه اپوزیسیون برجسته ایرانی، درگیر بود و از ملی شدن صنعت نفت ایران حمایت کرد. با این حال، دیدگاه‌های او در مورد مسائل سیاسی در طول زمان تغییر کرد و او  نسبت به سلطنت انتقاد کرد.

ویژگی آثار آل احمد تأملات عمیق آنها در مسائل اجتماعی و سیاسی در ایران و جهان اسلام است. او به دلیل رویکرد انتقادی اش به فرهنگ غربی و سنتی ایران، که اغلب تأثیر مدرنیزاسیون و جهانی شدن را بر جامعه ایران بررسی می کرد، شهرت داشت.

آل احمد دیدگاه های مترقی در مورد حقوق زنان و برابری جنسیتی داشت. او از آزادی و توانمندسازی زنان در جامعه ایران دفاع می کرد. رمان «زن زیادی» او در ادبیات ایران اثر فمینیستی مهمی به شمار می‌رود که به مضامین هویت جنسیتی و محدودیت‌های اجتماعی بر زنان می‌پردازد.

سبک نوشتاری آل احمد با وضوح، شدت و استفاده از تصاویر زنده مشخص بود. او تکنیک های مختلف روایی را تجربه کرد و عناصر رئالیسم جادویی و نمادگرایی را در آثارش گنجاند. توانایی او در ادغام داستان و واقعیت، همراه با تفسیر اجتماعی تیزش، به شهرت او به عنوان نویسنده ای متفکر کمک کرد.

آثار جلال آل احمد همچنان در میان خوانندگان و روشنفکران ایران طنین انداز است. او به دلیل بینش‌هایش در مورد چالش‌هایی که جامعه ایران در دوره مدرنیزاسیون سریع و تغییرات فرهنگی با آن مواجه بود، تحسین می‌شود. تحلیل انتقادی او از تأثیر غرب‌گرایی و درخواست‌های او برای پیوند مجدد با ریشه‌های فرهنگی ایرانی همچنان موضوعات مرتبط بحث است.

داستان‌های سه‌تار، وسواس، آفتاب لب بم و افطار بی‌موقع از مشهورترین آثار کتاب زیارت از نشر تیرگان هستند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مهلت نوشتن پاسخ معادله تمام شد!

دکمه بازگشت به بالا